Grensoverschrijdende dichters in Ballustrada
Begin november 2008 verscheen nr. 3/4 van de 22ste jaargang van Ballustrada. In de rubriek Laaglandse Poëzie heeft de van oorsprong Zeeuws-Vlaamse Emma Crebolder dichters en dichteressen benaderd die zij als grensoverschrijdend kwalificeert. Verwonderlijk is haar voorkeur niet, als je bedenkt dat zij in een grensgebied is geboren en opgegroeid. Bovendien woont zij al heel lang in een ander zuidelijk grensgebied, namelijk aan de voet van de Sint-Pietersberg in Limburg. Was het tot nu gebruikelijk dat een gastredacteur of redactrice zijn of haar inleiding op de reeks in proza vormgaf, Emma Crebolder breekt met deze traditie en leidt in met een gedicht, waarvan de eerste regel luidt: Zij liepen verend over grenzen. Letterlijke grensoverschrijding vormt de noemer die zij hanteerde bij haar keuze. Maar deze overschrijding van land- of taalgrenzen is niet eenduidig te noemen. Zo zijn er dichters die ons land verlieten en in hun moedertaal bleven dichten. Een bekend en gelauwerd voorbeeld hiervan is Leo Vroman. Hetzelfde geldt voor zijn vrouw Georgine Sanders (Tineke Vroman). Een dichteres die naar hetzelfde taalgebied als Vroman (V.S.) vertrok, maar in het Amerikaans (Engels) schrijft is Claire Nicolas White. (Emma Crebolder vertaalde haar bijdrage.) Wilma Stockenström schrijft in een aan het Nederlands verwante taal: het Zuid-Afrikaans. Dan zijn er de dichters, uit het buitenland afkomstig, die zich hier gevestigd hebben en in het Nederlands zijn gaan schrijven: Nafiss Nia geboren in Iran, Tóth Z. László afkomstig uit Hongarije, Chitra Gajadin geboren in Suriname. Joke van Leeuwen meandert al heel haar leven over de grenzen van met name Nederland en België. Op het ogenblik woont zij in Antwerpen, waar zij stadsdichteres is. Kreek Daey Ouwens tenslotte overschreed de grenzen van Limburg en vestigde zich in Noord-Brabant.
Verder in het nummer de gebruikelijke waaier van proza en poëzie. Speciale aandacht verdient een beschouwing over de vrijwel vergeten Reinder Blijstra (maar welke scholier in de jaren zestig kende niet zijn Een schot in de bergen?) door vaste medewerker Paul van Leeuwenkamp. En – wat nu? Geen aflevering van ‘De juiste verkeerde verbanden’ door Jan J.B. Kuipers. In plaats daarvan een fictionele vooruitblik op de volgend jaar losbarstende Hudsonherdenkingen (1609-2009), die tegelijk een terugblik is op de festiviteiten van een eeuw geleden. Nog één keer maakte Hudsons ‘Halve Maen’ in 1909 de oversteek.